1960-аад оны эхээр Хятадад учруулсан бүхий л гай гамшиг нь байсаар байгаа ч гэсэн ард түмний шүтээн болсон Мао эрх мэдлийн оргилд үлдсэн хэвээр байлаа. Гэхдээ улс орныг үнэн хэрэгтээ прагматикууд удирдаж байсан болохоор уран бүтээлийн тодорхой эрх чөлөө байсан юм.

Хүн бүхэн уншиж чаддаг боловч өдөр бүр ном тэврээд суух нь үгүй. Алба ч үгүй. Уншдаг хүмүүсийн дийлэнх нь уран зохиолд дуртай. Уран зохиолтой нөхөрлөвөл төсөөлөх чадвар нэмэгдэж, үгийн сан баяжиж, стресс арилж, ой тогтоолт сайжрахаас гадна бусдыг ойлгож сурдаг гэдэг. Нэг нийгэм нөгөөгөөр солигдож, зах зээлийн системд шилжих хүртэл монгол хүмүүс үзэл суртлын цензур давсан ном хэвлэл уншдаг байв. Ямартаа ч унших дадал тэр үеэс тогтсон юм. Өнөөдрийн монгол уншигчид сонирхлоороо олон бүлэгт хуваагддаг. Тэр бүхэнд зориулагдсан ном байж таарна. Бас хэн ч уншдаггүй ном байдаг. Сүхбаатарын талбайд 2023.05.26-28 өдөр зохион байгуулагдах Номын баярт оролцох НЭПКО хэвлэлийн газрын асрыг хамтдаа нэгжицгээе. ​​​​​​​​​​​​

Бүтээмж, амжилтад саад болж буй суралцахуйн “хөгжлийн бэрхшээлийг” компаниуд суралцагч байгууллагын зарчим баримтлан даван гарч, шинэ сэтгэлгээ хөгжүүлж, хамтын хүсэл тэмүүллийг бадрааж, цаг ямагт суралцах замаар чин сэтгэлээс хүсэж буй үр дүндээ хүрч чадна гэдгийг Сэнгэ харуулжээ.

Өргөмж магтаалд угаас дургүй Шантидэва орон хийдээ орхин явав. Араас нь заллага айлтгаж ирсэн бандита нарт сууж байсан өрөөнийхөө тотгонд нуусан Судрын хураангуй, Суртлын хураангуй хэмээх хоёр бэсрэгхэн номоо зааж өгөөд, замаа хөөсөн гэдэг. Шантидэва ахиж ном бүтээл ч туурвисангүй, сүм хийдэд ч суусангүй, хэрмэл чөлөөт амьдралаар амьдарч явсаар насыг баржээ. Тантрын түүхэнд нэг насандаа төгс гэгээрэлд хүрсэн Энэтхэгийн наян дөрвөн шидтэний нэг Бүсүгү, нийтийн ёсонд төв үзлийн их онолч, бодь сэтгэлийн бясалгалын уламжлалын багш Шантидэва хэмээн мөнхөрсөн түүний эл бүтээл өнөөдөр дэлхий дахинд танил болж, сая сая хүнийг ариусал ухаарал, амар амгаланд хөтөлсөөр.

Энэхүү ном нь үлгэрийн хэлбэрээр гол дүрийн охины бага насыг уран зөгнөлөөр дүүрэн, эгэл жирийн мэт боловч сэтгэл хөдөлгөм өсөн торниж байгаа тухай, том болох явцдаа баяр баясал, уйтгар гуниг, мухардал ба арчаагүй байдал, шаналал ба хүсэл мөрөөдөл, өршөөл наманчлал, түүнчлэн хорвоо ертөнцийн талаарх сониуч зан, эрэл хайгуул, амьтай бүхнийг хайрлах, өрөвдөх сэтгэл... гээд хүүхдийн оюун санааны ертөнц хэрхэн улам баяжиж байгаа тухай гарна.